TURSKA / Ajvalik (Ayvalık)

TURSKA / Ajvalik (Ayvalık)

 .

.

.

 

 

Ajvalik (Ayvalık)

.

.

.

.

Na severnoj obali Egejskog mora, pedeset kilometara severno od arheološkog lokaliteta Pergamon, na obronku brda preko puta grčkog ostrva Lezbos nalazi se Ajvalik (Ayvalık). Simpatičan turski primorski gradić – čiji naziv u prevodu znači „voćnjak dunja“, smešten je unutar zaliva i od otvorenog mora potpuno skriven iza poluostrva (nekada ostrva) Džunde (Cunda). Okružen maslinjacima i starim kamenim vilama, prepoznatljiv je po kupolama grčkih crkava i dimnjacima od cigle koji štrče iz starih, odavno zatvorenih fabrika maslinovog ulja.

.

.

 

 

Ajvalik, nekadašnja fabrika za proizvodnju maslinovog ulja © Ivana Dukčević

.

.

.

.

.

.

Panorama Ajvalika, sa terase pansiona © Ivana Dukčević

.

.

.

.

 

 

Ajvalik, luka © Ivana Dukčević

.

.

.

.

U saradnji sa

.

.

.

.

.

*Tekst i fotografije deo su publikovane knjige o Turskoj (ISBN 978-86-7722-422-6), zaštićeni Zakonom o autorskim i srodnim pravima: Službeni glasnik Republike Srbije, br. 104/2009 i 99/2011. Nije dozvoljeno kopiranje, niti objavljivanje, bez dozvole autora.

.

*The text and photographs are parts of the published book on Turkey (ISBN 978-86-7722-422-6), protected by copyright and related rights: Official Gazette of the Republic of Serbia, Nos. 104/2009 and 99/2011.

.

.

.

.

.

.

.

 

I danas je Ajvalik poznat po proizvodnji maslinovog ulja. U glavnoj ulici pored mora, postoje radnje koje održavaju tradiciju iz prošlih vremena i gde mogu da se kupe različite vrste maslina u tegli i u konzervama, maslinovo ulje, ali i drugi proizvodi od masline – sapuni, na primer. Današnji, turski naziv mesta, ali i bivše grčko ime gradića (Kydonaie), ima isto značenje – “voćnjak dunja”. Navodno se do pre stotinak godina, mnoštvo voćnjaka dunja nalazilo na brdu iznad grada.

.

U centralnom delu mesta, u uzanim, strmim ulicama koje se sa brda spuštaju ka moru prošetali smo između izuzetno očuvanih, starih grčkih kuća iz osmanlijskog perioda (najviše ih ima u okolini trga Gümrük Meydanı i u južnom predgrađu Çamlık), od kojih su neke renovirane i okrečene pastelnim bojama.

.

.

.

.

Panorama Ajvalika u sumrak, sa grčkom crkvom, sada džamijom © Ivana Dukčević

.

.

 

 

Vila u Ajvaliku © Ivana Dukčević

.

.

 

 

Pogled na unutrašnji zaliv sa poluostrva Džunde © Ivana Dukčević

.

.

.

.

U centru Ajvalika nalazi se i ribarska luka, ali i oko desetak crkvi od kojih su mnoge svojevremeno pretvorene u džamije. Ponegde u mestu, među starijom populacijom još uvek se može čuti grčki jezik, ali onaj kojim sada govore Turci, vremešni stanovnici ovog gradića koji su razmenom stanovništva između Grčke i Turske (za vreme Grčko-turskog rata: 1920 – 1922) iz Grčke iseljeni u Tursku.

 

Ajvalik, ali i čitav kraj severno od Izmira prepuni su starih, grčkih fabrika za proizvodnju maslinovog ulja. Dok su neke pretvorene u galerije, druge su postale taverne ili restorani. Na obližnjem, grčkom ostrvu Lezbos postoji prelep hotel na samoj plaži, koji se nalazi u nekadašnjoj fabrici maslinovog ulja, prepoznatljivoj po konstrukciji od cigle i visokom dimnjaku. Svakog dana tokom letnje sezone, iz Ajvalika polazi trajekt za Lezbos (na turskom – Mytileni).
.
.

 

 

Ajvalik © Ivana Dukčević

.

.

 

 

Ajvalik © Ivana Dukčević

.

.

.

.

U samom gradiću Ajvaliku, na obronku brda u neposrednoj blizini luke postoji nekoliko grčkih kuća koje su renovirane u prelepe, moderne pansione. Sa većine njihovih terasa, u smiraj dana pružaju se romantični pogledi na čitavo mesto, sa kućama stišnjenim na kosini brda i crkvama koje štrče između njih. Jedan od najpoznatijih pansiona – Kelebek Pension (“Pansion leptira”), vodi bračni par sredovečnih turskih intelektualaca koji su živeli i radili u Nemačkoj. Noćenje sa doručkom, u sobi sa kupatilom i klima uređajem košta oko 20 evra po osobi.
.
.

.

.

Ajvalik, usnuli prodavac u radnji proizvoda od masline © Ivana Dukčević

.

.

 

 

Ajvalik, proizvodi od masline © Ivana Dukčević

.

.

 

.
.

 

Poluostrvo DŽUNDA
Alibey – Cunda

.

 

Sa druge strane zaliva u odnosu na Ajvalik, nalazi se poluostrvo Alibej, popularno – Džunda (Alibey – Cunda). Dok 1964. godine između kopna i ostrva nije izgrađen nasip, Džunda je bilo ostrvo. Na poluostrvu postoji mestašce nalik Ajvaliku, koje obiluje starim grčkim crkvama, i gde možete ručati u nekoj od taverni ili restorana. Svakog četvrtka, na Džundi se održava bazar na koji dolaze meštani susednih sela sa kopna, na čijim tezgama možete pazariti domaći jogurt, sir i integralni hleb (kepekli). Pored trajektnog terminala nalazi se i riblja pijaca. Na brdašcu iznad mesta, u renoviranoj grčkoj crkvi otvorena je lokalna biblioteka, a na platou pod nastrešnicom i kafeterija sa pogledima na Ajvalik i čitav unutrašnji deo zaliva.

.

.

 

 

Polustrvo Džunda, pogled na unutrašnji zaliv © Ivana Dukčević

.

.

 

 

Džunda, grčka crkva pretvorena je u biblioteku © Ivana Dukčević

 

.

.

 

 

Plaža

SARIMSAKLI

.

.

Osam kilometara južno od Ajvalika, na južnom delu poluostrva nalazi se velika peščana plaža mesta Sarimsakli (Sarımsaklı), u prevodu sa turskog “beli luk”. Samo mestašce i dugačka plaža u čijem su centralnom delu poređani suncobrani i ležaljke, neodoljivo podsećaju na tursku kopiju nekih prepoznatljivih letovališta na severu Grčke – Paraliju (Paralia) i Olimpik bič (Olympic Beach), samo u ovom slučaju, još turistički nedovoljno razvijene. Osim par hotelčića, čitavo mesto prepuno je apartmana za izdavanje, koji ožive zbog turista uglavnom tokom letnjeg perioda.

.

.

 

 

Deo velike plaže u mestu Sarimsakli © Ivana Dukčević

.

.

 

 

„Đavolja trpeza“

Şeytan Sofrasi

.

.

Nekoliko kilometara severozapadno od Sarimsaklija i 8 km južno od Ajvalika, na jugozapadnom uzvišenju poluostrva koje zatvara zaliv nalazi se plato – Šejtan Sofrasi (Şeytan Sofrası – “Đavolja trpeza”). Na nekadašnjem, davno ugašenom vrhu vulkanskog grotla danas stoji parking i kapija kroz koju bi trebalo da prođete. Ako se u ovom kraju zateknete u kasno popodne, u restoranu na platou iza kapije možete popiti piće, ili učiniti ono zbog čega na ovo mesto dolaze mnogi – posmatrati zalazak sunca na platou sa kojeg se pružaju predivni pogledi na Ajvalik, grčko ostrvo Lezbos i čitav unutrašnji deo zaliva.  

.

.

 

 

Pogled na unutrašnji deo zaliva, sa vrha „Đavolje trpeze“ © Ivana Dukčević

.

.

.

error: Zabranjeno kopiranje članaka i preuzimanje slika.